Uitvoeringsverordening (EU) 2024/2981 van de Commissie van 28 november 2024 tot vaststelling van uitvoeringsbepalingen voor Verordening (EU) nr. 910/2014 van het Europees Parlement en de Raad wat betreft de certificering van Europese portemonnees voor digitale identiteit
DE EUROPESE COMMISSIE,
Gezien het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie,
Gezien Verordening (EU) nr. 910/2014 van het Europees Parlement en de Raad van 23 juli 2014 betreffende elektronische identificatie en vertrouwensdiensten voor elektronische transacties in de interne markt en tot intrekking van Richtlijn 1999/93/EG1, en met name artikel 5 quater, lid 6,
(1) Overeenkomstig artikel 5 quater van Verordening (EU) nr. 910/2014 moet de certificering van Europese portemonnees voor digitale identiteit (“portemonnees”) gebeuren in overeenstemming met de vereisten op het gebied van functionaliteit, cyberbeveiliging en gegevensbescherming, om een hoog niveau van beveiliging en vertrouwen in de portemonnees te waarborgen. Die certificeringsvereisten moeten in alle lidstaten worden geharmoniseerd om versnippering van de markt te voorkomen en een robuust kader tot stand te brengen.
(2) Verordening (EU) 2016/679 van het Europees Parlement en de Raad2 en, in voorkomend geval, Richtlijn 2002/58/EG van het Europees Parlement en de Raad3 zijn van toepassing op alle activiteiten betreffende de verwerking van persoonsgegevens uit hoofde van deze verordening.
(3) De Commissie voert regelmatig beoordelingen uit van nieuwe technologieën, praktijken, normen of technische specificaties. Om het hoogste niveau van harmonisatie tussen de lidstaten te waarborgen voor de ontwikkeling en de certificering van de portemonnees, berusten de in deze verordening vastgestelde technische specificaties op de werkzaamheden die zijn verricht op basis van Aanbeveling (EU) 2021/946 van de Commissie van 3 juni 2021 betreffende een gemeenschappelijke EU-toolbox voor een gecoördineerde aanpak ten behoeve van een Europees kader voor digitale identiteit4, en met name de architectuur en het referentiekader die er deel van uitmaken. Overeenkomstig overweging 75 van Verordening (EU) 2024/1183 van het Europees Parlement en de Raad5 moet de Commissie deze uitvoeringsverordening in voorkomend geval evalueren en actualiseren om deze in overeenstemming te houden met de mondiale ontwikkelingen, de architectuur en het referentiekader en om de beste praktijken op de interne markt te volgen.
(4) Om de conformiteit met de cyberbeveiligingsvereisten in het certificeringskader te bevestigen, moet de certificering van portemonnee-oplossingen verwijzen naar, voor zover beschikbaar en relevant, Europese regelingen voor cyberbeveiligingscertificering die zijn vastgesteld op grond van Verordening (EU) 2019/881 van het Europees Parlement en de Raad6. Bij gebrek aan dergelijke regelingen, of wanneer zij gedeeltelijk betrekking hebben op cyberbeveiligingsvereisten, worden in deze verordening de algemene vereisten vastgesteld die van toepassing zijn op nationale certificeringsregelingen, die betrekking hebben op de vereisten op het gebied van functionaliteit, cyberbeveiliging en gegevensbescherming.
(5) Overeenkomstig artikel 5 bis, lid 11, van Verordening (EU) nr. 910/2014 moeten de portemonnees worden gecertificeerd met het betrouwbaarheidsniveau “hoog” in de zin van Verordening (EU) nr. 910/2014 en Uitvoeringsverordening (EU) 2015/1502 van de Commissie7. Dit betrouwbaarheidsniveau moet door de portemonnee-oplossing als geheel worden bereikt. Op grond van deze verordening kunnen sommige componenten van de portemonnee-oplossing op een lager betrouwbaarheidsniveau worden gecertificeerd, mits dit naar behoren wordt gemotiveerd en onverminderd het betrouwbaarheidsniveau “hoog” dat door de oplossing als geheel wordt bereikt.
(6) In alle nationale certificeringsregelingen moet een regelinghouder worden aangewezen die verantwoordelijk is voor de ontwikkeling en het onderhoud van de certificeringsregeling. De regelinghouder kan een conformiteitsbeoordelingsinstantie, een overheidsinstantie of -autoriteit, een beroepsvereniging, een groep conformiteitsbeoordelingsinstanties of een andere passende instantie zijn, en kan een andere instantie zijn dan de instantie die de nationale certificeringsregeling uitvoert.
(7) Het voorwerp van de certificering moet de softwarecomponenten van de portemonnee-oplossing, zoals de portemonnee-instantie, omvatten. Hoewel ze onderdeel van de operationele omgeving vormen, mogen het beveiligd cryptografisch middel voor portemonnees, het cryptografische beveiligingsapparaat voor portemonnees en de platforms waarop deze softwarecomponenten worden uitgevoerd, alleen in het voorwerp van de certificering worden opgenomen als ze door de portemonnee-oplossing worden geleverd. In andere gevallen, en met name wanneer deze apparaten en platforms door eindgebruikers worden geleverd, moeten aanbieders veronderstellingen maken over de operationele omgeving van de portemonnee-oplossing, met inbegrip van deze apparaten en platforms, en maatregelen nemen om te bevestigen dat deze veronderstellingen in de praktijk worden geverifieerd. Om de bescherming van de kritieke activa te waarborgen door middel van hardware en systeemsoftware die wordt gebruikt voor het beheer en de bescherming van cryptografische sleutels die door het cryptografische beveiligingsapparaat voor portemonnees zijn gecreëerd, opgeslagen of verwerkt, moet het cryptografische beveiligingsapparaat voor portemonnees voldoen aan hoge certificeringsnormen zoals weergegeven in internationale normen zoals de in Uitvoeringsverordening (EU) 2024/482 van de Commissie8 bepaalde gemeenschappelijke criteria voor de evaluatie van de beveiliging van informatietechnologie (“EUCC”, de Europese op gemeenschappelijke criteria gebaseerde cyberbeveiligingscertificeringsregeling), door de evaluatie en geavanceerde methodische kwetsbaarheidsanalyses van EAL4, vergelijkbaar met AVA_VAN.5. Deze certificeringsnormen moeten uiterlijk worden gebruikt op het moment dat de conformiteit van portemonnees wordt gecertificeerd op grond van een Europese regeling voor cyberbeveiligingscertificering die is vastgesteld op grond van Verordening (EU) 2019/881.
(8) Volledig mobiele, veilige en gebruiksvriendelijke portemonnees worden ondersteund door de beschikbaarheid van gestandaardiseerde en gecertificeerde manipulatiebestendige oplossingen, zoals ingebedde beveiligde elementen, externe apparaten zoals smartcards, of ingebouwde SIM-platforms in mobiele apparaten. De tijdige toegang tot ingebedde beveiligde elementen voor nationale eID-middelen portemonnees moet worden gewaarborgd, om de inspanningen van de lidstaten op dit gebied te coördineren. De bij artikel 46 sexies, lid 1, van Verordening (EU) nr. 910/2014 opgerichte Europese samenwerkingsgroep voor digitale identiteit (de “samenwerkingsgroep”) moet derhalve een specifieke subgroep voor dat doel oprichten. In overleg met belanghebbende partijen moet die subgroep overeenstemming bereiken over een gemeenschappelijke routekaart voor toegang tot de ingebedde beveiligde elementen die de Commissie voor het herbeoordelingsrapport van Verordening (EU) nr. 910/2014 in overweging moet nemen. Met het oog op de opname van de portemonnee op nationaal niveau moet de Commissie, samen met de lidstaten, bovendien een handboek voor use cases ontwikkelen en bijgewerkt houden, als onderdeel van de architectuur en het referentiekader.
(9) Het voorwerp van de certificering van nationale certificeringsregelingen moet ook de processen omvatten die worden gebruikt om de portemonnee-oplossing aan te bieden en te laten functioneren, zelfs als de definitie of uitvoering van die processen aan derden wordt uitbesteed. Om aan te tonen dat de processen aan de vereisten van de regelingen voldoen, mag de zekerheidsinformatie als bewijs worden gebruikt, mits een afhankelijkheidsanalyse wordt gebruikt om te bepalen of de zekerheidsinformatie toereikend is. Zekerheidsinformatie bestaat in veel verschillende vormen, waaronder verslagen en certificaten van overeenstemming, die privé, nationaal, Europees of internationaal kunnen zijn, op basis van normen of technische specificaties. Het doel van de afhankelijkheidsanalyse is de kwaliteit van de beschikbare zekerheidsinformatie over de componenten van een portemonnee te beoordelen.
(10) Volgens de daartoe vastgestelde procedures moet de samenwerkingsgroep adviezen en aanbevelingen kunnen uitbrengen over de bij haar ingediende ontwerpen van nationale certificeringsregelingen. Deze nationale certificeringsregelingen moeten specifiek zijn voor de architectuur van de portemonnee en er moeten specifieke profielen zijn voor elke afzonderlijke ondersteunde architectuur.
(11) Om te zorgen voor een gemeenschappelijke interpretatie en een geharmoniseerde aanpak van de beoordeling van de meest kritieke risico’s die van invloed kunnen zijn op de levering en werking van portemonnees, moet een register van risico’s en bedreigingen worden bijgehouden waarmee rekening moet worden gehouden bij het ontwerpen van portemonnee-oplossingen, ongeacht de specifieke architectuur ervan. Bij het vaststellen van de risico’s die in het register moeten worden opgenomen, moet rekening worden gehouden met de in Verordening (EU) nr. 910/2014 beschreven cyberbeveiligingsdoelstellingen, zoals vertrouwelijkheid, integriteit en beschikbaarheid van de portemonnee-oplossing, alsook met de privacy van gebruikers en gegevens. In de vereisten van nationale certificeringsregelingen moet terdege rekening worden gehouden met de risico’s en bedreigingen die in dit risicoregister zijn opgenomen. Om gelijke tred te houden met het voortdurend veranderende dreigingslandschap, moet het risicoregister samen met de samenwerkingsgroep worden bijgehouden en regelmatig worden bijgewerkt.
(12) Bij het vaststellen van hun certificeringsregelingen moeten de regelinghouders een risicobeoordeling uitvoeren om de in het register opgenomen risico’s en bedreigingen te verfijnen en aan te vullen met risico’s en bedreigingen die specifiek zijn voor de architectuur of de uitvoering van de portemonnee-oplossing. Bij de risicobeoordeling moet worden nagegaan hoe de toepasselijke risico’s en bedreigingen op passende wijze kunnen worden afgehandeld. Portemonneeaanbieders moeten de risicobeoordeling van de regeling aanvullen om eventuele risico’s en bedreigingen in kaart te brengen die specifiek zijn voor de uitvoering ervan en passende maatregelen voorstellen voor evaluatie door de certificerende instantie.
(13) Om aan te tonen dat een architectuur van een portemonnee-oplossing voldoet aan de toepasselijke beveiligingsvereisten, moet elke architectuurspecifieke regeling of elk architectuurspecifiek profiel ten minste een beschrijving van de architectuur van de portemonnee-oplossing, een lijst van beveiligingsvereisten die van toepassing zijn op de architectuur van de portemonnee-oplossing, een evaluatieplan om te bevestigen dat een op deze architectuur gebaseerde portemonnee-oplossing aan die vereisten voldoet, en een risicobeoordeling bevatten. De nationale certificeringsregelingen moeten portemonneeaanbieders verplichten om aan te tonen hoe het ontwerp van de portemonnee-oplossing die zij aanbieden, overeenkomt met de referentiearchitectuur en de beveiligingscontroles en valideringsplannen voor de specifieke portemonnee-oplossing specificeert. In de nationale certificeringsregelingen moet ook een conformiteitsbeoordelingsactiviteit worden gedefinieerd om te verifiëren of het portemonneeontwerp de referentiearchitectuur van het geselecteerde profiel naar behoren weerspiegelt. De nationale certificeringsregelingen moeten voldoen aan de vereisten van artikel 51 van Verordening (EU) 2019/881, met uitzondering van de punten e) en f), met betrekking tot de registratie.
(14) Wat de certificering van producten betreft, moet gebruik kunnen worden gemaakt van certificaten van overeenstemming die zijn afgegeven in het kader van de EUCC en certificaten van overeenstemming die zijn afgegeven in het kader van nationale certificeringsregelingen in het kader van de overeenkomst inzake wederzijdse erkenning van de SOG-IS. Voorts moeten andere nationale certificeringsregelingen kunnen worden gebruikt voor minder gevoelige productcomponenten, zoals die welke zijn vastgesteld volgens CEN EN 17640 voor een methodologie voor de evaluatie van de cyberbeveiliging op vaste tijden.
(15) Het EU-betrouwbaarheidskeurmerk van de portemonnee voor digitale identiteit (“betrouwbaarheidskeurmerk”) moet worden gebruikt om op duidelijke, eenvoudige en herkenbare wijze aan te geven dat een portemonnee is geleverd overeenkomstig Verordening (EU) nr. 910/2014. Daarom moet dit worden beschouwd als een conformiteitsmerk voor een portemonnee-oplossing die is gecertificeerd in het kader van nationale certificeringsregelingen. De nationale certificeringsregelingen mogen geen andere conformiteitsmerken definiëren.
(16) Om fraude te ontmoedigen, moeten in de nationale certificeringsregelingen maatregelen worden vastgesteld die moeten worden genomen wanneer certificering in het kader van de regeling frauduleus wordt aangevraagd.
(17) Met het oog op een efficiënt beheer van kwetsbaarheidsmeldingen moeten aanbieders van portemonnee-oplossingen en het stelsel voor elektronische identificatie op grond waarvan zij worden verstrekt, processen vaststellen en toepassen om de ernst en de potentiële impact van kwetsbaarheden te beoordelen. In de nationale certificeringsregelingen moet een drempel worden vastgesteld waarboven de certificerende instantie moet worden ingelicht. Een dergelijke kennisgevingsverplichting mag geen afbreuk doen aan de criteria die zijn vastgesteld in de wetgeving inzake gegevensbescherming en door de gegevensbeschermingsautoriteiten van de lidstaten voor kennisgeving van inbreuken in verband met persoonsgegevens. Er kan mogelijke synergie tot stand worden gebracht tussen de verplichte kennisgeving van inbreuken op of schendingen van de portemonnee-oplossingen en de kennisgeving van inbreuken in verband met persoonsgegevens overeenkomstig Verordening (EU) 2016/679. De beoordeling door de certificerende instantie van een verslag over de kwetsbaarheidseffectbeoordeling mag geen afbreuk doen aan de beoordeling door een gegevensbeschermingsautoriteit van een gegevensbeschermingseffectbeoordeling overeenkomstig de artikelen 35 en 36 van Verordening (EU) 2016/679.
(18) De aanbieders van portemonneeoplossingen en het stelsel voor elektronische identificatie op grond waarvan die worden aangeboden, moeten de eigenaar van het stelsel in kennis stellen van rechtvaardigingen voor uitzonderingen op de kwetsbaarheidsbeoordeling die vereist is voor de evaluatie van het beveiligd cryptografisch middel voor portemonnees en de beveiligde cryptografische toepassing voor portemonnees, zoals uiteengezet in bijlage IV.
(19) De annulering van een certificaat van overeenstemming kan ernstige gevolgen hebben, zoals de intrekking van alle ingezette portemonnee-eenheden. Daarom mogen certificerende instanties alleen overwegen te annuleren indien een niet-herstelde kwetsbaarheid waarschijnlijk aanzienlijke gevolgen zal hebben voor de betrouwbaarheid van de portemonnee-oplossing of de betrouwbaarheid van een andere portemonnee-oplossing.
(20) Er moet een specifiek proces voor de actualisering van de nationale certificeringsregelingen worden ingevoerd om de overgang tussen opeenvolgende releases van regelingen te beheren, met name met betrekking tot de maatregelen die de certificaathouder moet nemen met betrekking tot komende evaluaties, onderhoud, hercertificering en bijzondere evaluaties.
(21) Ter bevordering van de transparantie moeten portemonneeaanbieders beveiligingsinformatie over hun portemonnee-oplossing openbaar delen.
(22) Wanneer de nationale certificeringsregelingen steunen op zekerheidsinformatie uit andere certificeringsregelingen of bronnen, moet een afhankelijkheidsanalyse worden uitgevoerd om na te gaan of de zekerheidsdocumentatie, bijvoorbeeld zekerheidsverslagen en certificaten van overeenstemming, beschikbaar en adequaat is voor de portemonnee-oplossingen en het stelsel voor elektronische identificatie op grond waarvan zij wordt verstrekt. Deze afhankelijkheidsanalyse moet gebaseerd zijn op de risicobeoordeling van de portemonnee-oplossingen en het stelsel voor elektronische identificatie op grond waarvan zij wordt verstrekt. Bij de evaluatie moet worden vastgesteld of de zekerheidsdocumentatie die beschikbaar is voor een bepaalde portemonnee-oplossing en het stelsel voor elektronische identificatie op grond waarvan zij wordt verstrekt, toereikend is om zekerheid te bieden die overeenstemt met het beoogde evaluatieniveau. De evaluatie moet ook de afhankelijkheidsanalyse actualiseren of, indien nodig, volledig herevalueren.
(23) Certificerende instanties moeten certificaten van overeenstemming afgeven in het kader van de nationale certificeringsregelingen, samen met een openbaar toegankelijk certificeringsrapport, als bedoeld in artikel 5 quinquies, lid 2, punt a), van Verordening (EU) nr. 910/2014. Het bijbehorende certificeringsbeoordelingsverslag moet ter beschikking van de samenwerkingsgroep worden gesteld.
(24) De nationale certificeringsregelingen moeten een jaarlijkse evaluatie van het toezicht vaststellen om ervoor te zorgen dat de processen rond het beheer en onderhoud van de portemonnees doeltreffend functioneren, wat betekent dat zij functioneren zoals gedefinieerd in het beleid waarin de processen zijn bepaald. De tweejaarlijkse kwetsbaarheidsbeoordeling is een vereiste dat voortvloeit uit Verordening (EU) nr. 910/2014, om ervoor te zorgen dat de portemonnee-oplossing de in het risicoregister vastgestelde cyberbeveiligingsrisico’s en -bedreigingen, met inbegrip van ontwikkelingen van het dreigingslandschap, op passende wijze blijft afdekken. De begrippen “evaluatie van het toezicht”, “evaluatie voor hercertificering” en “bijzondere evaluaties” moeten in overeenstemming zijn met ISO/IEC EN 17021-1:2015.
(25) Een certificeringscyclus eindigt met het verstrijken van het certificaat van overeenstemming of met de afgifte van een nieuw certificaat van overeenstemming na een succesvolle hercertificeringsbeoordeling. De evaluatie voor hercertificering moet een evaluatie van alle componenten van het voorwerp van de certificering omvatten, met inbegrip van een evaluatie van de doeltreffendheid en, indien van toepassing, een kwetsbaarheidsbeoordeling. Tijdens de hercertificering moet het mogelijk zijn de resultaten van eerdere evaluaties van componenten die niet zijn gewijzigd, te hergebruiken.
(26) Wanneer een Europese regeling voor cyberbeveiligingscertificering wordt vastgesteld, moeten de nationale certificeringsregelingen met hetzelfde toepassingsgebied na een vastgestelde overgangsperiode als bedoeld in artikel 57, lid 1, van Verordening (EU) 2019/881 geen certificeringen meer afgeven.
(27) De nationale certificeringsregelingen moeten in voorkomend geval gebaseerd zijn op bestaande kaders en bewijs hergebruiken om harmonisatie en interoperabiliteit te waarborgen. De lidstaten kunnen overeenkomsten sluiten voor het grensoverschrijdende hergebruik van certificeringsregelingen of delen ervan. De Europese Commissie en Enisa moeten, in samenwerking met de samenwerkingsgroep, de lidstaten ondersteunen bij de ontwikkeling en handhaving van hun nationale certificeringsregelingen om te zorgen voor kennisdeling en beste praktijken.
(28) De Europese Toezichthouder voor gegevensbescherming is overeenkomstig artikel 42, lid 1, van Verordening (EU) 2018/1725 van het Europees Parlement en de Raad9 geraadpleegd en heeft op 30 september 2024 een advies uitgebracht.
(29) De in deze verordening vervatte maatregelen zijn in overeenstemming met het advies van het in artikel 48, lid 1, van Verordening (EU) nr. 910/2014 bedoelde comité,
HEEFT DE VOLGENDE VERORDENING VASTGESTELD:
Artikel 1 - Onderwerp en toepassingsgebied
Artikel 2 - Definities
Voor de doelstellingen van deze verordening zijn de volgende definities van toepassing:
- 1) “portemonnee-oplossing”: een combinatie van software, hardware, diensten, instellingen en configuraties, met inbegrip van portemonnee-instanties, een of meer beveiligde cryptografische toepassingen voor portemonnees en een of meer beveiligde cryptografische middelen voor portemonnees;
- 2) “regelinghouder”: een organisatie die verantwoordelijk is voor de ontwikkeling en de handhaving van een certificeringsregeling;
- 3) “voorwerp van de certificering”: producten, processen en diensten, of een combinatie daarvan, waarop specifieke vereisten van toepassing zijn;
- 4) “beveiligde cryptografische toepassing voor portemonnees”: een toepassing die kritieke activa beheert door middel van koppeling aan en gebruikmaking van de cryptografische en niet-cryptografische functies van het beveiligd cryptografisch middel voor portemonnees;
- 5) “portemonnee-instantie”: de toepassing die is geïnstalleerd en geconfigureerd op het apparaat of in de omgeving van een portemonneegebruiker, die deel uitmaakt van een portemonnee-eenheid, en die de portemonneegebruiker gebruikt voor de interactie met de portemonnee-eenheid;
- 6) “beveiligd cryptografisch middel voor portemonnees”: een manipulatiebestendig apparaat dat een omgeving biedt die gekoppeld is aan en wordt gebruikt door de beveiligde cryptografische toepassing voor portemonnees om kritieke activa te beschermen en cryptografische functies te bieden voor de veilige uitvoering van kritieke activiteiten;
- 7) “risicoregister”: een register met informatie die relevant is voor het certificeringsproces met betrekking tot vastgestelde risico’s;
- 8) “aanbieder van portemonnees”: een natuurlijke of rechtspersoon die portemonnee-oplossingen aanbiedt;
- 9) “certificerende instantie”: een externe conformiteitsbeoordelingsinstantie die certificeringsregelingen toepast;
- 10) “portemonnee”: een unieke configuratie van een portemonnee-oplossing die bestaat uit portemonnee-instanties, beveiligde cryptografische toepassingen voor portemonnees en beveiligde cryptografische middelen voor portemonnees die door een aanbieder van portemonnees aan een individuele portemonneegebruiker worden verstrekt;
- 11) “kritieke activa”: activa in of met betrekking tot een portemonnee-eenheid die van dermate groot belang zijn dat, als de beschikbaarheid, de authenticiteit of de integriteit ervan in gevaar zou komen, dat een zeer ernstig, verzwakkend effect zou hebben op het vermogen om de portemonnee-eenheid te kunnen gebruiken;
- 12) “gebruiker van de portemonnee”: een gebruiker die de controle heeft over de portemonnee-eenheid;
- 13) “incident”: een incident zoals gedefinieerd in artikel 6, punt 6, van Richtlijn (EU) 2022/2555 van het Europees Parlement en de Raad10;
- 14) “ingebed openbaarmakingsbeleid”: regels die zijn opgenomen in een elektronische attestering van attributen door de aanbieder ervan, die de voorwaarden aangeeft waaraan een vertrouwende partij moet voldoen om toegang te krijgen tot de elektronische attestering van attributen.
Artikel 3 - Vaststelling van nationale certificeringsregelingen
Overeenkomstig Uitvoeringsverordening (EU) 2015/1502 omvat het voorwerp van de certificering in het kader van de nationale certificeringsregelingen de volgende elementen:
- a) de softwarecomponenten, met inbegrip van de instellingen en configuraties van een portemonnee-oplossing en van het stelsel voor elektronische identificatie op grond waarvan de portemonnee-oplossingen worden verstrekt;
- b) de hardwarecomponenten en platforms waarop de in punt b) bedoelde softwarecomponenten werken of waarop zij voor kritieke activiteiten afhankelijk zijn, in gevallen waarin zij direct of indirect worden geleverd door de portemonnee-oplossing en het stelsel voor elektronische identificatie op grond waarvan zij wordt verstrekt, en wanneer zij nodig zijn om aan het gewenste betrouwbaarheidsniveau voor die softwarecomponenten te voldoen. Als de hardwarecomponenten en platforms niet door de aanbieder van portemonnees worden geleverd, worden in de nationale certificeringsregelingen veronderstellingen voor de evaluatie van de hardwarecomponenten en platforms geformuleerd, op grond waarvan weerstand kan worden geboden tegen aanvallers met een hoog aanvalspotentieel overeenkomstig Uitvoeringsverordening (EU) 2015/1502, en worden de evaluatieactiviteiten gespecificeerd om deze in bijlage IV genoemde veronderstellingen te bevestigen;
- c) de processen die de levering en de werking van een portemonnee-oplossing ondersteunen, waaronder het instapproces voor gebruikers zoals bedoeld in artikel 5 bis van Verordening (EU) nr. 910/2014, die ten minste betrekking hebben op de inschrijving, het elektronisch middelenbeheer en de organisatie overeenkomstig de punten 2.1, 2.2 en 2.4 van bijlage I bij Uitvoeringsverordening (EU) 2015/1502.
Per profiel bevat de nationale certificeringsregelingen ten minste het volgende:
- a) de specifieke architectuur van een portemonnee-oplossing en van het stelsel voor elektronische identificatie op grond waarvan zij wordt verstrekt;
- b) de beveiligingscontroles in verband met betrouwbaarheidsniveaus als bedoeld in artikel 8 van Verordening (EU) nr. 910/2014;
- c) een evaluatieplan dat is opgesteld overeenkomstig punt 7.4.1 van EN ISO/IEC 17065;2012;
- d) de beveiligingsvereisten die nodig zijn om de cyberbeveiligingsrisico’s en -bedreigingen aan te pakken die zijn opgenomen in het in bijlage I bij deze verordening vastgestelde risicoregister, tot het vereiste betrouwbaarheidsniveau, en om, in voorkomend geval, te voldoen aan de in artikel 51 van Verordening (EU) 2019/881 vastgestelde doelstellingen;
- e) een inventarisatie van de in punt b) bedoelde controles aan de hand van de componenten van de architectuur
- f) een beschrijving van de wijze waarop de beveiligingscontroles, de inventarisatie, de beveiligingsvereisten en het in de punten b) tot en met c) bedoelde evaluatieplan de aanbieders van portemonnee-oplossingen en het stelsel voor elektronische identificatie op grond waarvan zij worden verstrekt, in staat stellen de cyberbeveiligingsrisico’s en -bedreigingen in het in punt d) bedoelde risicoregister adequaat aan te pakken, tot het vereiste betrouwbaarheidsniveau.
Artikel 4 - Algemene vereisten
De nationale certificeringsregelingen hebben betrekking op de vereisten inzake functionaliteit, cyberbeveiliging en gegevensbescherming, door, indien beschikbaar en van toepassing, gebruik te maken van de volgende certificeringsregelingen:
- a) de Europese regelingen voor cyberbeveiligingscertificering die zijn vastgesteld op grond van Verordening (EU) 2019/881, met inbegrip van de EUCC;
- b) de nationale regelingen voor cyberbeveiligingscertificering die onder de EUCC vallen, overeenkomstig artikel 49 van Uitvoeringsverordening (EU) 2024/482.
De nationale certificeringsregelingen kunnen daarnaast, indien beschikbaar en van toepassing, verwijzen naar:
- a) andere relevante nationale certificeringsregelingen;
- b) internationale, Europese en nationale normen;
- c) technische specificaties die voldoen aan de eisen van bijlage II bij Verordening (EU) nr. 1025/2012 van het Europees Parlement en de Raad11.
De nationale certificeringsregelingen:
- a) specificeren de in punt 6.5 van ISO/IEC EN 17067:2013 vermelde elementen;
- b) worden uitgevoerd als een regeling van type 6, overeenkomstig punt 5.3.8 van ISO/IEC EN 17067:2013.
De nationale certificeringsregelingen voldoen aan de volgende vereisten:
- a) alleen aan aanbieders als bedoeld in artikel 5 bis, lid 2, van Verordening (EU) nr. 910/2014 worden certificaten in het kader van de nationale certificeringsregelingen verstrekt;
- b) alleen het betrouwbaarheidskeurmerk wordt als conformiteitsmerk gebruikt;
- c) aanbieders van portemonnee-oplossingen en het stelsel voor elektronische identificatie op grond waarvan zij worden verstrekt, verwijzen naar Verordening (EU) nr. 910/2014 en deze verordening als zij naar de regeling verwijzen;
- d) aanbieders van portemonneeoplossingen en het stelsel voor elektronische identificatie in het kader waarvan deze worden aangeboden, vormen een aanvulling op de risicobeoordeling van het stelsel als bedoeld in artikel 3, lid 5, punt f), om risico’s en bedreigingen die specifiek zijn voor de uitvoering ervan in kaart te brengen en passende behandelingsmaatregelen voor alle relevante risico’s en bedreigingen voor te stellen;
- e) er worden verantwoordelijkheden en gerechtelijke stappen vastgesteld en er wordt verwezen naar de toepasselijke nationale wetgeving, waarin de verantwoordelijkheden en mogelijke gerechtelijke stappen worden omschreven als certificering in het kader van de regeling frauduleus wordt gebruikt.
Artikel 5 - Incidenten- en kwetsbaarheidsbeheer
De houder van het certificaat van overeenstemming stelt een verslag van de kwetsbaarheidseffectbeoordeling op voor elke kwetsbaarheid die van invloed is op de softwarecomponenten van de portemonnee-oplossing. Dat verslag bevat de volgende informatie:
- a) de gevolgen van de kwetsbaarheid voor de gecertificeerde portemonnee-oplossing;
- b) de mogelijke risico’s die verband houden met de nabijheid of de waarschijnlijkheid van een aanval;
- c) de vraag of de kwetsbaarheid met de beschikbare middelen kan worden verholpen;
- d) en indien de kwetsbaarheid met de beschikbare middelen kan worden verholpen, mogelijke manieren om die kwetsbaarheid te verhelpen.
Artikel 6 - Onderhoud van de nationale certificeringsregelingen
De nationale certificeringsregelingen bevatten bepalingen betreffende het onderhoud ervan. Dit proces omvat ten minste de volgende vereisten:
- a) regels voor de governance van de definitie en vereisten van de nationale certificeringsregelingen;
- b) de vaststelling van tijdschema’s voor de afgifte van certificaten na de vaststelling van geactualiseerde versies van de nationale certificeringsregelingen, zowel voor nieuwe certificaten van overeenstemming als voor eerder afgegeven certificaten;
-
c)
een periodieke evaluatie van de nationale certificeringsregelingen om ervoor te zorgen dat de vereisten van de nationale certificeringsregelingen op consistente wijze worden toegepast, waarbij ten minste rekening wordt gehouden met de volgende aspecten:
-
verzoeken om verduidelijking aan de regelinghouder met betrekking tot de vereisten van de nationale certificeringsregeling;
-
feedback van belanghebbenden en andere betrokken partijen;
-
de mate waarin de houder van de nationale certificeringsregeling reageert op verzoeken om informatie;
-
- d) regels voor het bewaken van referentiedocumenten en -procedures voor de ontwikkeling van de referentieversies van de nationale certificeringsregelingen, met inbegrip van ten minste overgangsperioden;
- e) een proces om ervoor te zorgen dat de recentste cyberbeveiligingsrisico’s en -dreigingen, zoals opgenomen in het in bijlage I bij deze verordening opgenomen risicoregister, worden bestreken;
- f) een proces voor het beheer van overige wijzigingen in nationale certificeringsregelingen.
Artikel 7 - Algemene vereisten
Regelinghouders voeren hun toezichtactiviteiten, indien van toepassing, ten minste op basis van de volgende informatie uit:
- a) informatie afkomstig van certificerende instanties, nationale accreditatie-instanties en relevante markttoezichtautoriteiten;
- b) informatie die voortvloeit uit audits en onderzoeken uitgevoerd door de eigen autoriteit of door een andere autoriteit;
- c) klachten en beroepen op grond van artikel 15.
Artikel 8 - Algemene vereisten
In de nationale certificeringsregelingen worden beveiligingscriteria vastgesteld, inclusief de volgende vereisten:
- a) verordening cyberweerbaarheid, indien van toepassing, of vereisten die voldoen aan de beveiligingsdoelstellingen van artikel 51 van Verordening (EU) 2019/881;
- b) de vaststelling en de uitvoering van beleid en procedures voor het beheren van risico’s in verband met de werking van een portemonnee-oplossing, met inbegrip van de identificatie en de beoordeling van risico’s en de beperking van de vastgestelde risico’s;
- c) de vaststelling en de uitvoering van beleid en procedures met betrekking tot het beheer van wijzigingen en het kwetsbaarheidsbeheer overeenkomstig artikel 5;
- d) de vaststelling en de uitvoering van beleid en procedures voor personeelsbeheer, met inbegrip van vereisten inzake deskundigheid, betrouwbaarheid, ervaring, veiligheidsopleiding en kwalificaties van personeel dat betrokken is bij de ontwikkeling of werking van de portemonnee-oplossing;
- e) vereisten met betrekking tot de operationele omgeving van de portemonnee-oplossing, onder meer in de vorm van veronderstellingen over de beveiliging van de apparaten en platforms waarop de softwarecomponenten van de portemonnee-oplossing draaien, met inbegrip van beveiligde cryptografische middelen voor portemonnees en, indien van toepassing en relevant, conformiteitsbeoordelingsvereisten om te bevestigen dat die veronderstellingen op de relevante apparaten en platforms worden geverifieerd;
- f) voor elke veronderstelling die niet door een certificaat van overeenstemming of andere aanvaardbare zekerheidsinformatie wordt gestaafd, een beschrijving van het mechanisme dat de aanbieder van portemonnees gebruikt om de veronderstelling af te dwingen, alsmede een motivering dat het mechanisme toereikend is om ervoor te zorgen dat de veronderstelling wordt geverifieerd;
- g) de vaststelling en de uitvoering van maatregelen om het gebruik van een momenteel gecertificeerde versie van de portemonnee-oplossing te waarborgen.
De nationale certificeringsregelingen vereisen dat de aanvrager voor certificering de volgende informatie en documentatie verstrekt of anderszins ter beschikking stelt van de certificerende instantie:
-
a)
bewijsstukken met betrekking tot de in punt 1 van bijlage IV bedoelde informatie, met inbegrip van, indien nodig, bijzonderheden over de portemonnee-oplossing en de broncode ervan, waaronder:
-
informatie over de architectuur: voor elke component van de portemonnee-oplossing (met inbegrip van product-, proces- en servicecomponenten), een beschrijving van de essentiële beveiligingseigenschappen, met inbegrip van de externe afhankelijkheden;
-
controles en betrouwbaarheidsniveaus: voor elke beveiligingscontrole van de portemonnee-oplossing, een beschrijving van het controleniveau en het vereiste betrouwbaarheidsniveau, gebaseerd op de bijlage bij Uitvoeringsverordening (EU) 2015/1502, waarin een aantal technische specificaties en procedures zijn opgenomen die van toepassing zijn op de verschillende controles die door middel van elektronische identificatiemiddelen worden uitgevoerd;
-
een inventarisatie van de controles op de architectuurcomponenten: een beschrijving van de wijze waarop de controles van de portemonnee worden uitgevoerd, met gebruikmaking van de verschillende componenten van de portemonnee-oplossing, op basis van een motivering waarin wordt uitgelegd waarom een bepaald betrouwbaarheidsniveau vereist is, en hoe de controle met alle vereiste beveiligingsaspecten op het passende niveau wordt uitgevoerd;
-
een motivering en onderbouwing van de risicodekking: een motivering van:
-
de inventaris van de controles per component;
-
de geschiktheid van het voorgestelde evaluatieplan om alle controles op passende wijze te bestrijken;
-
de dekking die wordt geboden door de controles van de cyberbeveiligingsrisico’s en -dreigingen die in het risicoregister zijn vastgesteld, aangevuld met controles van risico’s en bedreigingen die specifiek zijn voor de uitvoering, op het passende zekerheidsniveau.
-
-
- b) de in bijlage V vermelde informatie;
- c) een volledige lijst van de certificaten van overeenstemming en andere zekerheidsinformatie die bij de evaluatieactiviteiten als bewijs is gebruikt;
- d) alle andere informatie die relevant is voor de evaluatieactiviteiten.
Artikel 9 - Algemene vereisten
Met het oog op accreditatie voldoen certificerende instanties aan de volgende eisen van bekwaamheid:
- a) gedetailleerde en technische kennis van de relevante architecturen van een portemonnee-oplossing en van het stelsel voor elektronische identificatie op grond waarvan zij wordt verstrekt, alsmede van de dreigingen en risico’s die relevant zijn voor die architecturen;
- b) kennis van beschikbare beveiligingsoplossingen en van de eigenschappen ervan overeenkomstig de bijlage bij Uitvoeringsverordening (EU) 2015/1502;
- c) kennis van de activiteiten die worden verricht op grond van certificaten van overeenstemming die worden toegepast op componenten van de portemonnee-oplossing en het stelsel voor elektronische identificatie op grond waarvan zij wordt verstrekt, als het voorwerp van de certificering;
- d) gedetailleerde kennis van de toepasselijke nationale certificeringsregeling zoals vastgesteld overeenkomstig hoofdstuk II.
Certificerende instanties verrichten hun toezichtactiviteiten met name op basis van de volgende informatie:
- a) informatie afkomstig van nationale accreditatie-instanties en relevante markttoezichtautoriteiten;
- b) informatie die voortvloeit uit hun eigen audits en onderzoeken uitgevoerd of die van een andere autoriteit;
- c) klachten en beroepen op grond van artikel 15.
Artikel 10 - Uitbesteding
Certificerende instanties kunnen de in artikel 13 bedoelde evaluatieactiviteiten aan derden uitbesteden. Wanneer evaluatieactiviteiten worden uitbesteed, wordt in de nationale certificeringsregelingen het volgende vastgesteld:
- 1) alle subcontractanten van de certificerende instantie die evaluatieactiviteiten verrichten, moeten, voor zover van toepassing en passend voor de uit te voeren activiteiten, voldoen aan de eisen van geharmoniseerde normen zoals de ISO/IEC EN 17025:2017 voor tests, ISO/IEC EN 17020:2012 voor inspecties, ISO/IEC EN 17021-1:2015 voor audits en ISO/IEC EN 17029:2019 voor validering en verificatie;
- 2) certificerende instanties aanvaarden de verantwoordelijkheid voor alle evaluatieactiviteiten die aan andere instanties zijn uitbesteed en aantonen dat zij tijdens hun accreditatie passende maatregelen hebben genomen, onder meer door, in voorkomend geval, een beroep te doen op de eigen accreditatie van hun subcontractanten;
- 3) in hoeverre voorafgaande toestemming voor uitbesteding wordt verkregen van de regelinghouders of de afnemer van wie de portemonnee-oplossing in het kader van de certificeringsregeling wordt gecertificeerd.
Artikel 11 - Kennisgeving aan het toezichthoudend orgaan
Artikel 12 - Incidenten- en kwetsbaarheidsbeheer
Artikel 13 - Evaluatieactiviteiten
De nationale certificeringsregelingen bevatten methoden en procedures die de conformiteitsbeoordelingsinstanties moeten volgen bij het uitvoeren van hun evaluatieactiviteiten overeenkomstig ISO/IEC EN 17065:2012, en ten minste betrekking hebben op de volgende aspecten:
- a) de methoden en procedures voor het uitvoeren van evaluatieactiviteiten, met inbegrip van de methoden en procedures in verband met het beveiligd cryptografisch middel voor portemonnees, zoals uiteengezet in bijlage IV;
- b) een audit van de uitvoering van de portemonnee-oplossing en het stelsel voor elektronische identificatie op grond waarvan zij wordt verstrekt, op basis van het in bijlage I beschreven risicoregister en waar nodig aangevuld met specifieke risico’s voor de uitvoering;
- c) functionele testactiviteiten, gebaseerd, indien beschikbaar en passend, op testreeksen die zijn gedefinieerd volgens technische specificaties of normen;
- d) een beoordeling van het bestaan en de geschiktheid van onderhoudsprocessen, met inbegrip van ten minste versiebeheer, actualiseringsbeheer en kwetsbaarheidsbeheer;
- e) een beoordeling van de operationele doeltreffendheid van de onderhoudsprocessen, met inbegrip van ten minste versiebeheer, actualiseringsbeheer en kwetsbaarheidsbeheer;
- f) een door de aanbieder van portemonnees verstrekte afhankelijkheidsanalyse, met inbegrip van een methode om de aanvaardbaarheid van zekerheidsinformatie te beoordelen, die de in bijlage VI vermelde elementen omvat;
-
g)
een kwetsbaarheidsbeoordeling, op het passende niveau, met inbegrip van:
-
een evaluatie van het ontwerp van de portemonnee-oplossing en, indien van toepassing, van de broncode ervan;
-
het testen van de weerstand van de portemonnee-oplossing voor betrouwbaarheidsniveau “hoog” in de zin van punt 2.2.1 van de bijlage bij Uitvoeringsverordening (EU) 2015/1502 tegen aanvallers met een hoog aanvalspotentieel;
-
- h) een beoordeling van de ontwikkeling van het dreigingslandschap en de gevolgen ervan voor de dekking van de risico’s door de portemonnee-oplossing, om te bepalen welke evaluatieactiviteiten voor de verschillende componenten van de portemonnee-oplossing vereist zijn.
Artikel 14 - Certificeringsactiviteiten
In de nationale certificeringsregelingen wordt een attesteringsactiviteit vastgesteld met als doel de afgifte van een certificaat van overeenstemming overeenkomstig deel V, punt a), van ISO/IEC EN 17067:2013, tabel 1, met inbegrip van de volgende aspecten:
- a) de inhoud van het certificaat van overeenstemming zoals beschreven in bijlage VII;
- b) de wijze waarop de resultaten van de evaluatie worden gerapporteerd in het openbaar certificeringsrapport, met inbegrip van ten minste een samenvatting van het voorlopige audit- en valideringsplan, zoals uiteengezet in bijlage VIII;
- c) de inhoud van de in het certificeringsbeoordelingsverslag gerapporteerde evaluatieresultaten, met inbegrip van de in bijlage VIII vermelde elementen.
Artikel 15 - Klachten en beroep
Artikel 16 - Toezichtactiviteiten
In de nationale certificeringsregelingen worden eisen voor certificerende instanties opgenomen om toezicht te houden op het volgende:
- a) de naleving door houders van een certificaat van overeenstemming dat is afgegeven in het kader van nationale certificeringsregelingen van hun verplichtingen inzake certificering krachtens Verordening (EU) nr. 910/2014 en nationale certificeringsregelingen;
- b) overeenstemming van de gecertificeerde portemonnee-oplossing met de vereisten van de nationale certificeringsregelingen.
Artikel 17 - Gevolgen van niet-naleving
In de nationale certificeringsregelingen worden de gevolgen uiteengezet van de niet-nakoming van een gecertificeerde portemonnee-oplossing en van het stelsel voor elektronische identificatie op grond waarvan zij wordt verstrekt, met de voorschriften van deze verordening. Die gevolgen bestaan uit de volgende aspecten:
- 1) de verplichting voor de certificerende instantie om de houder van het certificaat van overeenstemming in te lichten en de houder van het certificaat van overeenstemming te verzoeken corrigerende maatregelen te nemen;
- 2) de verplichting voor de certificerende instantie om andere relevante markttoezichtautoriteiten in te lichten als de niet-naleving betrekking heeft op relevante Uniewetgeving;
- 3) de voorwaarden voor de uitvoering van corrigerende maatregelen door de houder van het certificaat van overeenstemming;
- 4) de voorwaarden voor de opschorting van een certificaat van overeenstemming door de certificerende instantie en voor het herstel van het certificaat van overeenstemming nadat de niet-naleving is verholpen;
- 5) de voorwaarden voor de annulering van een certificaat van overeenstemming door de certificerende instantie;
- 6) de gevolgen van niet-naleving door de certificerende instantie van de vereisten van de nationale certificeringsregeling.
Artikel 18 - Certificeringscyclus
Artikel 19 - Bewaren van gegevens
De nationale certificeringsregelingen bevatten voorschriften voor de houder van het certificaat van overeenstemming om de volgende informatie veilig op te slaan voor de toepassing van deze verordening, en gedurende ten minste vijf jaar na de annulering of het verstrijken van het desbetreffende certificaat van overeenstemming:
- a) bestanden over de informatie die tijdens het certificeringsproces aan de certificerende instantie of haar subcontractanten is verstrekt;
- b) monsters van hardwarecomponenten die zijn opgenomen in het toepassingsgebied van de certificering voor de portemonnee-oplossing.
Artikel 20 - Bescherming van informatie
Artikel 21 - Overgang naar een Europese regeling voor cyberbeveiligingscertificering
Artikel 22 - Inwerkingtreding
-
PB L 257 van 28.8.2014, blz. 73, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2014/910/oj.
(terug) -
Verordening (EU) 2016/679 van het Europees Parlement en de Raad van 27 april 2016 betreffende de bescherming van natuurlijke personen in verband met de verwerking van persoonsgegevens en betreffende het vrije verkeer van die gegevens en tot intrekking van Richtlijn 95/46/EG (algemene verordening gegevensbescherming) (PB L 119 van 4.5.2016, blz. 1, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2016/679/oj).
(terug) -
Richtlijn 2002/58/EG van het Europees Parlement en de Raad van 12 juli 2002 betreffende de verwerking van persoonsgegevens en de bescherming van de persoonlijke levenssfeer in de sector elektronische communicatie (richtlijn betreffende privacy en elektronische communicatie) (PB L 201 van 31.7.2002, blz. 37, ELI: http://data.europa.eu/eli/dir/2002/58/oj).
(terug) -
PB L 210 van 14.6.2021, blz. 51, ELI: http://data.europa.eu/eli/reco/2021/946/oj.
(terug) -
Verordening (EU) 2024/1183 van het Europees Parlement en de Raad van 11 april 2024 tot wijziging van Verordening (EU) nr. 910/2014, wat betreft de vaststelling van het Europees kader voor digitale identiteit (PB L, 2024/1183, 30.4.2024, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2024/1183/oj).
(terug) -
Verordening (EU) 2019/881 van het Europees Parlement en de Raad van 17 april 2019 inzake Enisa (het Agentschap van de Europese Unie voor cyberbeveiliging), en inzake de certificering van de cyberbeveiliging van informatie- en communicatietechnologie en tot intrekking van Verordening (EU) nr. 526/2013 (de cyberbeveiligingsverordening) (PB L 151 van 7.6.2019, blz. 15, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2019/881/oj).
(terug) -
Uitvoeringsverordening (EU) 2015/1502 van de Commissie van 8 september 2015 tot vaststelling van minimale technische specificaties en procedures betreffende het betrouwbaarheidsniveau voor elektronische identificatiemiddelen overeenkomstig artikel 8, lid 3, van Verordening (EU) nr. 910/2014 van het Europees Parlement en de Raad betreffende elektronische identificatie en vertrouwensdiensten voor elektronische transacties in de interne markt (PB L 235 van 9.9.2015, blz. 7, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg_impl/2015/1502/oj).
(terug) -
Uitvoeringsverordening (EU) 2024/482 van de Commissie van 31 januari 2024 houdende uitvoeringsbepalingen van Verordening (EU) 2019/881 van het Europees Parlement en de Raad wat betreft de vaststelling van de Europese op gemeenschappelijke criteria gebaseerde cyberbeveiligingscertificeringsregeling (EUCC) (PB L, 2024/482, 7.2.2024, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2024/482/oj).
(terug) -
Verordening (EU) 2018/1725 van het Europees Parlement en de Raad van 23 oktober 2018 betreffende de bescherming van natuurlijke personen in verband met de verwerking van persoonsgegevens door de instellingen, organen en instanties van de Unie en betreffende het vrije verkeer van die gegevens, en tot intrekking van Verordening (EG) nr. 45/2001 en Besluit nr. 1247/2002/EG (PB L 295 van 21.11.2018, blz. 39, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2018/1725/oj).
(terug) -
Richtlijn (EU) 2022/2555 van het Europees Parlement en de Raad van 14 december 2022 betreffende maatregelen voor een hoog gemeenschappelijk niveau van cyberbeveiliging in de Unie, tot wijziging van Verordening (EU) nr. 910/2014 en Richtlijn (EU) 2018/1972, en tot intrekking van Richtlijn (EU) 2016/1148 (NIS 2-richtlijn) (PB L 333 van 27.12.2022, blz. 80, ELI: http://data.europa.eu/eli/dir/2022/2555/oj).
(terug) -
Verordening (EU) nr. 1025/2012 van het Europees Parlement en de Raad van 25 oktober 2012 betreffende Europese normalisatie, tot wijziging van de Richtlijnen 89/686/EEG en 93/15/EEG van de Raad alsmede de Richtlijnen 94/9/EG, 94/25/EG, 95/16/EG, 97/23/EG, 98/34/EG, 2004/22/EG, 2007/23/EG, 2009/23/EG en 2009/105/EG van het Europees Parlement en de Raad en tot intrekking van Beschikking 87/95/EEG van de Raad en Besluit nr. 1673/2006/EG van het Europees Parlement en de Raad (PB L 316 van 14.11.2012, blz. 12, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2012/1025/oj).
(terug) -
Verordening (EU) 2024/2847 van het Europees Parlement en de Raad van 23 oktober 2024 betreffende horizontale cyberbeveiligingsvereisten voor producten met digitale elementen en tot wijziging van Verordeningen (EU) nr. 168/2013 en (EU) 2019/1020 en Richtlijn (EU) 2020/1828 (Verordening cyberweerbaarheid) (PB L, 2024/2847, 20.11.2024, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2024/2847/oj).
(terug) -
Verordening (EG) nr. 765/2008 van het Europees Parlement en de Raad van 9 juli 2008 tot vaststelling van de eisen inzake accreditatie en markttoezicht betreffende het verhandelen van producten en tot intrekking van Verordening (EEG) nr. 339/93 (PB L 218 van 13.8.2008, blz. 30, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2008/765/oj).
(terug)